Een bankpas tegen een telefoon houden om zogenaamd fraude te voorkomen.
Met die truc wisten oplichters in korte tijd ongeveer 380.000 euro buit te maken bij zo’n 170 slachtoffers.
De Rotterdamse politie ontdekte een nieuwe vorm van bankhelpdeskfraude waarbij criminelen met behulp van een speciale app contactloze betalingen en geldopnames mogelijk maakten. Twee mannen van 23 en 25 jaar zijn op 6 oktober aangehouden.
De fraude begon met een telefoontje. Slachtoffers kregen een automatisch ingesproken boodschap te horen over vermeende verdachte activiteiten op hun bankrekening.
Wie aangaf de transacties niet te herkennen, werd doorgeschakeld naar een zogenaamde bankmedewerker. Die zette het slachtoffer onder druk met het verhaal dat de bankpas onmiddellijk geblokkeerd moest worden.
De oplichters gebruikten tientallen met kunstmatige intelligentie gemaakte geluidsfragmenten. Daarin wisselden stemmen, banken, bedrijven en scenario’s elkaar af. Daardoor konden de telefoontjes geloofwaardig overkomen en werd de indruk gewekt dat het om een echte waarschuwing van een bank ging.
Vervolgens moesten slachtoffers een app installeren en hun bankpas tegen hun telefoon houden. De app kon daarmee gegevens uitlezen van de NFC-chip in de pas, die wordt gebruikt voor contactloos betalen. Die gegevens werden tijdelijk doorgestuurd naar een app die door een andere betrokkene werd gebruikt. Terwijl het slachtoffer dacht de bankpas veilig te stellen, stond een zogenoemde pinner bij een geldautomaat klaar om geld op te nemen.
Het Rotterdamse Team Cybercrime kreeg halverwege september lucht van de methode. Nederlandse banken meldden binnen de Electronic Crimes Task Force dat zij te maken kregen met slachtoffers van deze nieuwe vorm van helpdeskfraude. Onder leiding van het Openbaar Ministerie bracht de politie vervolgens de digitale infrastructuur van het vermoedelijke criminele samenwerkingsverband in kaart.
Binnen enkele dagen kreeg het onderzoeksteam zicht op de technische organisatie achter de telefoontjes en de aansturing van de pinners. In de ongeveer drie weken waarin de politie de servers kon volgen, kwamen circa 170 slachtoffers in beeld. De schade liep op tot ongeveer 380.000 euro. De slachtoffers kwamen uit heel Nederland en waren van uiteenlopende leeftijden, onder wie ook tientallen mensen van in de twintig en dertig.
Op 6 oktober werden twee verdachten aangehouden. Het gaat om een 23-jarige man uit Vaassen en een 25-jarige man uit Ede. De jongste wordt ervan verdacht de technische man achter de fraude te zijn geweest en andere betrokkenen te hebben aangestuurd. De oudste zou een coördinerende rol hebben vervuld.
De politie heeft de servers die voor de fraude werden gebruikt offline laten halen. Gegevens daarop worden onderzocht. Ook telefoons en laptops van de verdachten zijn in beslag genomen. De raadkamer van de rechtbank Rotterdam besloot op 20 oktober dat beide mannen nog minstens 90 dagen vast blijven zitten.
Volgens de politie was het belangrijk om niet alleen de mensen aan te pakken die het geld opnamen. Pinners zijn relatief eenvoudig te vervangen, terwijl het uitschakelen van de technische en organisatorische kern het netwerk veel harder kan raken. Het onderzoek richtte zich daarom op de verdachten die de werkwijze mogelijk maakten en aanstuurden.
De politie waarschuwt dat banken klanten nooit vragen om een app te downloaden om hun bankpas te blokkeren, hun pas tegen een telefoon te houden of hun pincode door te geven.
Wie zo’n telefoontje krijgt, doet er goed aan het gesprek te beëindigen en zelf via het officiële telefoonnummer contact op te nemen met de bank.
Volg CrimeNieuws op:
