Het Openbaar Ministerie heeft celstraffen tot tien jaar geëist tegen drie mannen die volgens justitie achter een golf van explosies in Alkmaar zitten.
Jongeren werden via sociale media geronseld en voor bedragen tot 2000 euro ingezet om aanslagen te plegen bij woningen en bedrijfspanden.
Tussen september 2023 en februari 2024 vonden in totaal zestien explosies plaats in de stad, vooral bij woningen. De reeks zorgde voor grote onrust onder bewoners en leidde ertoe dat mensen tijdelijk hun huis moesten verlaten of in angst leefden. In de rechtbank werd de impact scherp verwoord: “Er zijn slachtoffers, die niets te maken hebben met enig conflict, die hun huizen (tijdelijk) hebben moeten verlaten. Ook zijn er slachtoffers die in doodsangst hebben verkeerd dat zij en hun kinderen levend verbrand zouden worden.”
Volgens het OM gaat het om drie opdrachtgevers: een 24-jarige man uit Alkmaar, zijn 25-jarige broer uit Heerhugowaard en een 25-jarige man uit Amsterdam. Die laatste wordt gezien als een soort tussenpersoon die uitvoerders regelde, een rol die door justitie wordt omschreven als ‘explosiemakelaar’.
De achtergrond van de explosies ligt volgens het onderzoek in een conflict dat al langer speelde en vermoedelijk verband houdt met drugshandel. Dat conflict escaleerde tot een reeks aanslagen waarbij adressen doelwit werden, maar het ging niet altijd goed: meerdere keren werden verkeerde woningen getroffen, waardoor willekeurige bewoners slachtoffer werden.
Uit het onderzoek blijkt dat vooral minderjarigen werden ingezet om de explosies uit te voeren. Zij kregen instructies via onder meer Snapchat, inclusief adressen en werkwijze. De explosieven bestonden vaak uit zwaar vuurwerk gecombineerd met brandbare vloeistoffen. De uitvoerders moesten na het plaatsen van de lading ook beelden maken, vermoedelijk als bewijs richting de opdrachtgevers.
De politie startte na de eerste aanslagen een grootschalig onderzoek. Dat leidde tot meerdere aanhoudingen van jonge uitvoerders, waarna uiteindelijk de vermeende opdrachtgevers in beeld kwamen. Volgens justitie speelden telecomgegevens, verklaringen en reisbewegingen een belangrijke rol bij het leggen van die link.
De zaak had grote gevolgen voor de stad. Vanwege de aanhoudende dreiging werden meerdere gebieden aangewezen als veiligheidsrisicogebied, met extra cameratoezicht en preventief fouilleren. Ondanks maatregelen bleef de spanning lange tijd aanwezig, mede doordat nieuwe explosies bleven plaatsvinden.
Het OM rekent het de verdachten zwaar aan dat zij volgens justitie bewust anderen hebben ingezet om geweld te plegen en daarbij geen enkele rekening hielden met de risico’s voor omwonenden. Tegen de man uit Alkmaar en de Amsterdammer is tien jaar cel geëist, tegen de man uit Heerhugowaard acht jaar.

