De Verenigde Staten bereiden een ingrijpende koerswijziging voor rond de federale doodstraf, waarbij opnieuw wordt gekeken naar omstreden executiemethoden zoals het vuurpeloton, de elektrische stoel en dodelijk gas.
Daarmee wordt afstand genomen van de huidige praktijk, waarin vrijwel uitsluitend dodelijke injecties worden gebruikt.
Aanleiding voor de verandering is onder meer het groeiende probleem dat de middelen voor dodelijke injecties steeds moeilijker verkrijgbaar zijn. Volgens een nieuw rapport van het Amerikaanse ministerie van Justitie moeten er daarom meer uitvoeringsmogelijkheden komen, zodat doodstraffen sneller kunnen worden voltrokken zodra alle beroepsprocedures zijn afgerond.
De voorgestelde aanpak past binnen een bredere politieke verschuiving. Tijdens zijn eerste termijn liet Donald Trump de federale doodstraf opnieuw uitvoeren, wat in de laatste maanden van zijn presidentschap leidde tot dertien executies. Zijn opvolger Joe Biden draaide dat beleid deels terug door de uitvoering op te schorten en 37 van de 40 doodvonnissen om te zetten naar levenslang.
Met een mogelijke nieuwe termijn wil Trump de doodstraf weer nadrukkelijker inzetten. Binnen het ministerie van Justitie klinkt inmiddels ook kritiek op het eerdere beleid, waarbij executies grotendeels stil kwamen te liggen.
De praktische uitvoering blijft complex, omdat de regels per staat verschillen. Zo is in Indiana alleen dodelijke injectie toegestaan, terwijl staten als Mississippi meerdere methoden toestaan, waaronder de elektrische stoel en het vuurpeloton. Ook in Idaho, Oklahoma, South Carolina en Utah bestaan onder voorwaarden alternatieve executiemethoden.
De laatste tijd kiezen sommige staten er zelfs voor om oudere methoden opnieuw in te voeren. Zo heeft South Carolina recent weer een executie uitgevoerd met het vuurpeloton en staat Idaho vanaf juli het gebruik ervan toe. Volgens het ministerie kan het inzetten van staten waar meerdere methoden beschikbaar zijn, helpen om federale executies efficiënter uit te voeren.
De plannen zorgen opnieuw voor felle discussie in de Verenigde Staten, waar de doodstraf al jaren onderwerp is van politiek en maatschappelijk debat.

