Het Spaanse hooggerechtshof heeft besloten dat oud-koning Juan Carlos niet vervolgd zal worden voor nieuwe belastingfraude-aanklachten.
De aanklacht was ingediend door een groep voormalige juristen, rechters en aanklagers, die hem betichtten van vijf gevallen van belastingontduiking in de periode tussen 2014 en 2018. Volgens hen zou de voormalige koning gebruik hebben gemaakt van buitenlandse constructies met stichtingen in Liechtenstein en Zwitserland om belasting te ontwijken.
De hoogste Spaanse rechter oordeelde echter dat er geen nieuwe feiten, documenten of bewijsmateriaal zijn die een heropening van het onderzoek rechtvaardigen. Juan Carlos had in 2021 al een schikking getroffen met justitie in een eerdere zaak. Die betrof het gebruik van anonieme creditcards waarmee grote uitgaven werden gedaan zonder dat deze ooit in zijn belastingaangiften verschenen. In dat dossier betaalde hij vrijwillig enkele miljoenen euro’s aan de Spaanse fiscus om verdere vervolging te voorkomen.
Juan Carlos I was van 1975 tot 2014 koning van Spanje. Hij werd na de dood van dictator Franco het symbool van de overgang naar de democratie, maar zijn reputatie raakte de laatste jaren ernstig beschadigd door een reeks schandalen, onder meer op financieel en relationeel gebied. In 2014 deed hij afstand van de troon ten gunste van zijn zoon Felipe VI. Kort daarna begon het publieke vertrouwen in hem sterk te dalen, mede door berichten over geheime bankrekeningen, verdachte geldtransacties en buitenechtelijke relaties.
Sinds 2019 verblijft de inmiddels 87-jarige oud-koning vrijwillig in ballingschap in Abu Dhabi, in de Verenigde Arabische Emiraten. Hij koos voor vertrek vanwege de toenemende druk van publieke opinie en lopende juridische onderzoeken, hoewel hij formeel nooit uit Spanje is verbannen. In 2022 keerde hij voor het eerst sinds zijn vertrek kortstondig terug naar Spanje, met name om deel te nemen aan zeilwedstrijden – een sport waarvoor hij al decennia een grote passie koestert.
Met het besluit van het hooggerechtshof komt er voorlopig een einde aan de juridische nasleep van de belastingaffaires rond Juan Carlos. Wel blijft zijn publieke imago in Spanje verdeeld: voor velen is hij de held van de democratische transitie, voor anderen een symbool van onaantastbaarheid en corruptie binnen het koningshuis.

